Bài viết cập nhật theo Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ 2024 số 36/2024/QH15, hiệu lực từ ngày 01/01/2025
Câu hỏi quen thuộc là có bắt buộc phải đi đổi giấy phép lái xe hay không, và đổi trong trường hợp nào. Luật hiện hành trả lời khá gọn: giấy phép đã cấp vẫn dùng được theo thời hạn ghi trên đó, việc đổi chỉ đặt ra trong những trường hợp cụ thể.
Ba ý cần nắm trước khi đi làm thủ tục:
- Giấy phép lái xe cấp trước ngày Luật có hiệu lực vẫn tiếp tục sử dụng theo thời hạn ghi trên giấy phép.
- Việc đổi, cấp lại chỉ đặt ra trong sáu trường hợp luật định.
- Chưa giải quyết xong vi phạm giao thông thì chưa được cấp, đổi, cấp lại.
Giấy phép cũ có còn dùng được không
Tại khoản 1 Điều 89 Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ 2024, giấy phép lái xe được cấp trước ngày Luật này có hiệu lực thi hành được tiếp tục sử dụng theo thời hạn ghi trên giấy phép lái xe.
Tại khoản 2 Điều 89, giấy phép cấp trước đó mà chưa thực hiện đổi, cấp lại theo Luật mới thì vẫn có giá trị sử dụng tương ứng với loại xe được phép điều khiển. Ví dụ hạng A1 tiếp tục điều khiển xe mô tô hai bánh có dung tích xi lanh từ 50 cm3 đến dưới 175 cm3 hoặc công suất động cơ điện từ 04 kW đến dưới 14 kW; hạng B2 tiếp tục điều khiển xe ô tô chở người đến 08 chỗ không kể chỗ người lái, xe ô tô tải và máy kéo có trọng tải dưới 3.500 kg.
Nghĩa là không có nghĩa vụ phải đi đổi hàng loạt chỉ vì Luật thay đổi cách phân hạng.
Sáu trường hợp được đổi, cấp lại
Tại khoản 2 Điều 62 Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ 2024, người có giấy phép lái xe được đổi, cấp lại trong các trường hợp:
| Trường hợp | Ghi chú thực tế |
|---|---|
| Giấy phép lái xe bị mất | Cần khai báo và làm thủ tục cấp lại |
| Giấy phép lái xe bị hỏng không còn sử dụng được | Rách, mờ, bong tróc tới mức không đọc được thông tin |
| Trước thời hạn ghi trên giấy phép lái xe | Chủ động đổi trước khi hết hạn, không đợi tới ngày cuối |
| Thay đổi thông tin ghi trên giấy phép lái xe | Đổi họ tên, số định danh, thông tin cá nhân khác |
| Giấy phép lái xe nước ngoài do cơ quan có thẩm quyền của nước ngoài cấp còn giá trị sử dụng | Dành cho người về nước hoặc người nước ngoài cư trú tại Việt Nam |
| Giấy phép lái xe do Bộ Quốc phòng, Bộ Công an cấp khi có yêu cầu, hoặc khi người được cấp không còn làm nhiệm vụ quốc phòng, an ninh | Chuyển từ giấy phép chuyên ngành sang giấy phép dân sự |
Tại khoản 3 Điều 62, Nhà nước khuyến khích đổi giấy phép lái xe không thời hạn được cấp trước ngày 01/7/2012 sang giấy phép lái xe theo quy định của Luật này. Đây là khuyến khích, không phải nghĩa vụ bắt buộc.
Tại khoản 4 Điều 62, cơ quan có thẩm quyền chưa cấp, đổi, cấp lại giấy phép lái xe đối với người vi phạm pháp luật về trật tự, an toàn giao thông đường bộ khi người đó chưa thực hiện xong yêu cầu của cơ quan nhà nước có thẩm quyền về giải quyết vụ việc vi phạm hành chính. Vì vậy hãy giải quyết dứt điểm biên bản còn tồn trước khi nộp hồ sơ đổi giấy phép.
Trường hợp bị thu hồi giấy phép lái xe
Tại khoản 5 Điều 62 Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ 2024, giấy phép lái xe bị thu hồi khi:
- Người được cấp không đủ điều kiện sức khỏe theo kết luận của cơ sở khám bệnh, chữa bệnh đối với từng hạng giấy phép lái xe.
- Giấy phép lái xe được cấp sai quy định.
- Giấy phép lái xe đã quá thời hạn tạm giữ, hoặc hết thời hiệu thi hành quyết định xử phạt vi phạm hành chính, mà người vi phạm không đến nhận và không có lý do chính đáng.
Xem thêm: Có được phép lái xe trong thời gian bị cảnh sát giao thông giữ giấy phép lái xe không?
Thủ tục nộp ở đâu
Tại khoản 6 và khoản 7 Điều 62 Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ 2024, điều kiện, trình tự, thủ tục cấp, đổi, cấp lại và thu hồi giấy phép lái xe do Bộ trưởng Bộ Giao thông vận tải quy định, riêng giấy phép lái xe cho lực lượng quân đội và công an làm nhiệm vụ quốc phòng, an ninh do Bộ trưởng Bộ Quốc phòng và Bộ trưởng Bộ Công an quy định.
Vì hồ sơ và nơi tiếp nhận được quy định ở văn bản của Bộ và có thể thay đổi theo từng thời kỳ, trước khi đi làm thủ tục nên tra lại danh mục hồ sơ đang áp dụng trên cổng dịch vụ công thay vì dùng lại danh sách giấy tờ của các năm trước.
Không bắt buộc. Giấy phép cấp trước ngày Luật có hiệu lực được tiếp tục sử dụng theo thời hạn ghi trên đó. Riêng giấy phép không thời hạn cấp trước ngày 01/7/2012 thì được khuyến khích đổi.
Đổi, cấp lại theo khoản 2 Điều 62 là thủ tục hành chính, khác với việc sát hạch để được cấp giấy phép mới theo khoản 1 Điều 62. Yêu cầu cụ thể của từng trường hợp nằm ở văn bản hướng dẫn của Bộ, cần đối chiếu tại thời điểm nộp hồ sơ.
Mất giấy phép thuộc trường hợp được cấp lại tại điểm a khoản 2 Điều 62, không phải trường hợp phải sát hạch lại. Nhưng nếu còn vụ việc vi phạm chưa giải quyết xong thì hồ sơ cấp lại sẽ bị chặn theo khoản 4 Điều 62.
Căn cứ pháp lý
- Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ 2024 số 36/2024/QH15, hiệu lực từ ngày 01/01/2025: Điều 62, Điều 89.
[…] Xem thêm: Hồ sơ cần thiết khi đổi sang giấy phép lái xe nhựa (PET) […]